Axit Clohidric Là Gì ? Tính chất vật lý và hóa học của Axit này có gì đặc biệt ? Chúng được ứng dụng vào đời sống như thế nào. Tất cả sẽ được tóm gọn trong bài viết dưới đây. Xin mời các bạn tiếp tục theo dõi bài viết, hy vọng sẽ mang thông tin hữu ích đến các bạn. 

1. Axit Clohidric Là Gì ? 

Axit Clohidric hay còn được biết đến với các tên gọi khác như Hidro Clorua, Axit Muriatic và Cloran. Đây là một axit có tính ăn mòn mạnh công thức hóa học là HCl (Hidro Clorua). Hoặc hóa chất này còn được gọi là rượu mạnh của muối hoặc axitum salis…

HCl là một loại axit được sử dụng khá phổ biến trong ngành công nghiệp dược phẩm, hóa học và trong xây dựng các chế phẩm. Tuy nhiên, chúng có khả năng ăn mòn các mô con người, gây tổn thương cơ quan hô hấp, mắt, da và ruột nên khi sử dụng cần hết sức thận trọng.

2. Các Tính Chất Đặc Trưng Của Axit Clohidric Là Gì ? 

Trong thực tế, axit clohidric tồn tại dưới 2 dạng là lỏng và khí, cùng với một số tính chất như sau:

• Đối với dạng khí: Axit Clohidric không có màu, mùi xốc và tan nhiều trong nước. Khi HCl tan trong nước sẽ tạo thành dung dịch axit mạnh HCl, nặng hơn không khí.
• Đối với dạng lỏng: Dung dịch HCl cũng không có màu, dạng đậm đặc nhất của axit này là 40 % có màu vàng ngả xanh lá.
• Trọng lượng phân tử: 36,5 g/mol
• Khả năng hòa tan trong nước: 725 g/L ở 20^oC
• Khối lượng riêng: 1,18 g/cm³

2.1. Tính chất hóa học 

HCl là một axit mạnh nên thể hiện đầy đủ tính chất hóa học của một axit như:

• Làm quỳ tím chuyển thành màu đỏ
• Khi tác dụng với Bazơ cho ra 2 sản phẩm muối và nước, được minh họa bằng phương trình sau:

Cu(OH)2 + 2HCl → CuCl2 + 2H2O
Al(OH)3 + 3HCl → AlCl3 + 3H2O

• Khi tác dụng với oxit kim loại cũng cho ra muối và nước được minh họa bằng phương trình sau:

Fe3O4 + 8HCl → 4H2O + FeCl2 + 2FeCl3
CuO+ 2HCl → CuCl2 + H2O

• Khi tác dụng với kim loại sẽ cho ra muối và Hidro, với điều kiện phản ứng là kim loại phải đứng trước Hidro trong dãy hoạt động hóa học:

Fe + 2HCl → FeCl2 + H2

• Khi tác dụng với muối thì sẽ cho ra muối mới và axit mới:

Na2CO­3 + 2HCl → 2NaCl + H2O + CO2
AgNO3 + HCl → AgCl + HNO3

Hóa chất HCl vừa có tính oxi hóa vừa có tính khử. Khi HCl tác dụng với các kim loại đứng trước H2 trong dãy hoạt động hóa học thì nó sẽ thể hiện tính oxi hóa của nó. Chúng đóng vai trò chất khử khi nó tác dụng với các chất có tính oxi hóa mạnh. Ví dụ như KMnO4, K2Cr2O7, MnO2, KClO3…

3. Các Phương Pháp Điều Chế Và Sản Xuất Hidro Clorua

3.1. Trong phòng thí nghiệm

Axit clohydric được điều chế bằng phương pháp sunfat có thể đạt nồng độ lên đến 40% với phương trình điều chế diễn ra theo 2 giai đoạn:

NaCl rắn + H2SO4 đặc → NaHSO4 + HCl (< 2500C)
2NaCl rắn + H2SO4 đặc → Na2SO­4 + 2HCl (> 4000C)

Đối với các sản phẩm thu được từ phòng thí nghiệm, sẽ có giá thành đắt hơn. Bởi vì sản phẩm được tạo thành có độ tinh khiết cao. Giá axit sulfuric đắt hơn axit clohydric nên không được dùng để sản xuất HCl thương mại.

3.2. Trong công nghiệp

Axit clohydric được điều chế trong công nghiệp thường có nồng độ 32 – 34 % với phương trình điều chế sau:

H2 + Cl2 → 2HCl (đun nóng)

Để đảm bảo phản ứng diễn ra hoàn toàn, lượng hydro được cung cấp cao hơn clo khoảng 1 – 2%. Về chi phí khá cao, vì các chất phản ứng có giá thành cao. – Hỗn hợp khí hydro và clo có khả năng gây nổ nên cần những thiết bị đặc biệt có khả năng chịu nhiệt cao.

4. Axit Clohidric Và Các Ứng Dụng Trong Đời Sống 

Hóa chất Axit Clohidric – HCl là hóa chất đa dụng. Chúng được ứng dụng rộng rãi trong ngành công nghiệp, thương mại và đời sống. Điển hình như một số công dụng:

• Tẩy rỉ thép với HCl nồng độ 18% trước khi cán, mạ điện,….
• Dùng sản xuất các hợp chất vô cơ như các hóa chất xử lý nước thải, muối clorua dùng để mạ điện, mạ kẽm clorua trong công nghiệp mạ và sản xuất pin,…
• Xử lý nước hồ bơi: Kiểm soát và trung hòa độ pH, diệt khuẩn, rong rêu, tảo, khử trùng,…
• Là thành phần để sản xuất một số hợp chất hữu cơ như vinyl clorua, diclorometa, than hoạt tính, polycacbonat, axit ascobic, một số loại dược phẩm,…
• Sản xuất thực phẩm, phụ gia thực phẩm như aspartame, fructose, gelatin, axit citric, lysine,…
• Vệ sinh gia đình
• Axit clohydric được dùng trong xử lý da, vệ sinh nhà cửa, bơm vào các tầng đá của giếng dầu để hòa tan một phần đá, tạo lỗ rỗng lớn hơn,…
• Hoặc trộn HCl đậm đặc với HNO3 đậm đặc theo tỉ lệ mol 1:3 để tạo thành hỗn hợp nước cường tona (hòa tan vàng, bạch kim)

5. Những Lưu Ý Khi Sử Dụng Và Bảo Quản Axit Clohidric

5.1. Khi sử dụng 

• Khi thao tác trực tiếp với Axit Clohidric cần phải mang đầy đủ trang bị bảo hộ lao động như găng tay cao su khẩu trang hoặc mặt nạ phòng độc, kính bảo hộ …
• Hạn chế rơi vãi hóa chất ra sàn, nếu xảy ra phải dùng ngay nước để xối rửa sạch những nơi bị Axit Clohidric văng ra.
• Nếu lỡ bị Axit Clohidric dính vào người phải nhanh chóng dùng nước xối rửa nhiều lần cho đến khi hết cảm giác ngứa hoặc nếu bắn vào mắt phải đưa đến cơ sở y tế để xử lý.

5.2. Cách bảo quản 

• Axit Clohidric cần được bảo quản nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp. Không để axit tiếp xúc với các kim loại.
• Kho bãi cần đảm bảo để tránh các nguy cơ gây nên đổ vỡ, rò rỉ axit ra ngoài. Sàn kho phải làm bằng vật liệu chịu axit.
• Tuyệt đối không bảo quản chung với các chất dễ cháy, các chất ôxy hóa (Đặc biệt Axit Nitric HNO3 và các hợp chất Clorat).